Luzy i cichobieżność łożysk

Luzy i cichobieżność łożysk

Dobierając łożyska toczne, musimy znać podstawowe informacje na ich temat. Cały proces składa się z rozbudowanych etapów. Poszczególne kroki dotyczą różnorodnych parametrów, w tym nośności, obciążeń zastępczych czy szybkości granicznych. Dziś interesują nas luzy i cichobieżność łożysk.

  1. Co oznacza luz w łożyskach tocznych?
  2. Czym jest cichobieżność łożysk?

Bez względu na to, czy interesują nas łożyska kulkowe, walcowe czy igiełkowe, w każdym przypadku wybierając optymalny model, musimy uzupełnić wiedzę na temat parametrów, cech i właściwości poszczególnych komponentów. Nie wystarczą jedynie ogólne wytyczne. A dzięki znajomości innych zjawisk – takich, jak tytułowe luzy czy cichobieżność, obecność dodatkowych obciążeń dynamicznych, tarcia czy trwałości – jesteśmy w stanie wybrać najbardziej dopasowane rozwiązanie. Dlatego dziś bardziej szczegółowo omówimy wspomniane luzy oraz cichobieżność w łożyskach.

Co oznacza luz w łożyskach tocznych?

Luz w łożyskach określa wielkość przesuwania się jednego pierścienia względem drugiego podczas pracy. Biorąc pod uwagę kierunek przesunięcia, wyróżnia się luzy wzdłużne oraz poprzeczne.

Luz wzdłużny wiąże się z największym przesunięciem się jednego pierścienia w stosunku do drugiego w kierunku – jak sama nazwa wskazuje – wzdłużnym. Przesunięcie to nie wywiera żadnego nacisku, podobnie jak w luzie poprzecznym. Różnica w tej drugiej sytuacji jest taka, że – analogicznie – przesunięcie odbywa się w kierunku poprzecznym.

Warto mieć na uwadze, że luz łożyska ulega zmianie po zamontowaniu. Luz pomontażowy jest zwykle mniejszy, ponieważ osadzanie łożyska w oprawie i na wale powoduje swego rodzaju odkształcenia na pierścieniach. Najczęściej zewnętrzny pierścień ulega ściśnięciu, wewnętrzny zaś rozprężeniu.

Luz może zmieniać się także podczas pracy. Wpływ na te zmiany ma między innymi rozszerzalność cieplna zarówno łożyska, jak i elementów, które z nim współpracują. Luz może zmienić się także przez obciążenia.

W większości aplikacji pracuje łożysko toczne z normalnym luzem i równie w normalnym wykonaniu. Produkuje się w taki sposób, by w przypadku normalnych warunkach pracy i otoczenia komponent osiągał optymalny roboczy luz. Dla nieco trudniejszego środowiska – np. inny charakter pasowania, wyższa temperatura – poleca się stosować łożyska toczne z odmienną wartością luzów.

Czynniki doboru

Dobierając luz łożyska, musimy zwrócić uwagę na następujące czynniki:

  • pasowanie,
  • dopuszczalne przesunięcie między pierścieniami,
  • rodzaj obciążenia,
  • materiał i grubość ścian zabudowy,
  • napięcie wstępne – wartość,
  • temperatura między pierścieniami.

Oznaczenia luzu

Poniżej przedstawiamy oznaczenia poszczególnych wartości luzów:

  • C1 – luz mniejszy niż C2,
  • C2 – luz mniejszy niż normalny,
  • C3 – luz większy niż normalny,
  • C4 – luz większy niż C3,
  • C5 – luz większy niż C4.

Czym jest cichobieżność łożysk?

Niektóre aplikacje wymagają od łożysk odpowiedniej cichobieżności. Jest to związane z poziomem drgań. Cichobieżne łożysko toczne gwarantuje przede wszystkim spokojną i cichą pracę. Parametr ten zwykle jest pożądany w silnikach elektrycznych, urządzeniach AGD, w prądnicach o małej mocy czy precyzyjnych pomiarowych urządzeniach. W takich sytuacjach najlepszym rozwiązaniem będą łożyska kulkowe zwykłe, szczególnie modele odznaczające się kontrolowanym poziomem drgań.

 

+48 71 341 69 75