Osiowanie wałów w maszynach

Osiowanie wałów w maszynach

Łożyska, uszczelnienia czy sprzęgła pracujące w maszynach przemysłowych mogą ulegać zbyt szybkiemu zużyciu się. Wpływ na skrócenie żywotności ma wiele czynników. Między innymi niepoprawne osiowanie wałów w maszynach.

  1. Czym jest osiowanie wału?
  2. Metody osiowania wałów
  3. Skutek złego centrowania wałów

Wszystkie komponenty, które montujemy w maszynach i urządzeniach przemysłowych, muszą być ustawione w odpowiedni sposób, by gwarantować płynną i bezawaryjną pracę. W innym przypadku pewne części mogą ulegać zbyt szybkiemu zużyciu, co z kolei będzie wymagało wymiany. I koszty eksploatacyjne zaczną rosnąć. Dlatego dziś przedstawiamy dwie metody osiowania wałów w maszynach przemysłowych.

Czym jest osiowanie wału?

W osiowaniu wałów chodzi o to, by osie danych wałów były ustawione wobec siebie w linii prostej. Centrowanie wału przeprowadza się w nowej maszynie lub – jeśli jest taka potrzeba – podczas naprawy i innych konserwacji maszyny. Proces ten jest bardzo istotny, ponieważ poprawne ustawienie wałów zapobiega powstawaniu drgań, zapewniając tym samym płynną pracę danego urządzenia przemysłowego.

Osiowanie wałów to proces, który składa się minimalnie z trzech kroków. Po pierwsze z pomiaru wielkości niewspółosiowości oraz kierunku. Po drugie należy dokładnie obliczyć wymagane przesunięcia urządzenia ustawianego. Po trzecie dokonać korekcji ustawianej maszyny.

Metody osiowania wałów

Zanim zaczniemy procedurę centrowania wałów, warto by na samym początku przeanalizować tabelę tolerancji osiowania. Dzięki temu łatwiej będzie można określić, jaką metodę wybrać.

Z metod osiowania wałów wyróżniamy dwie:

  • wyrównanie kątowe – przeprowadzane za pośrednictwem szczelinomierza
  • wyrównanie przesunięcia – pojawia się przy równoległej niewspółosiowości

Jak widać, metody te związane są z tym, z jakim rodzajem niewspółosiowości mamy do czynienia. W przypadku niewspółosiowości również wyróżniamy dwa typy:

  • niewspółosiowość kątowa – wały umieszczone są pod pewnym kątem względem siebie
  • niewspółosiowość równoległa

Niewspółosiowość może pojawić się z różnych względów. Z reguły związana jest z:

  • błędami konstrukcyjnymi
  • złą obróbką mechaniczną,
  • odkształceniami cieplnymi
  • niewłaściwym ustawieniem komponentów

Skutek złego centrowania wałów

Niepoprawne osiowanie niesie za sobą wiele konsekwencji. Między innymi elementy, takie jak sprzęgła, łożyska czy uszczelnienia ulegają szybszemu zużyciu. Wymiana komponentów na nowe z kolei skutkuje nieplanowanymi przestojami, awariami i wyższymi kosztami eksploatacyjnymi. Maszyna ze źle wycentrowanymi osiami pobiera także więcej energii.